GAS

/GAS
GAS 2017-12-06T09:01:56+00:00

In de winter van 2018 gaat ons stuk GAS in première op locatie in de provincie Groningen. Aansluitend volgt een Nederlandse tournée.

GAS is een voorstelling over de ontdekking en exploitatie van een maar al te vluchtige bodemschat. Het stuk zoomt in op de geschiedenis van de aardgaswinning in Groningen, en de ambivalente relatie tussen het noorden en de Randstad die daarvan het gevolg is. GAS is een verhaal in drie episodes dat zich afspeelt in hotel Boelens, met uitzicht over het Winschoterdiep in Hoogezand-Sappemeer.

In de herfst van 2018 presenteert Toneelgroep Jan Vos in samenwerking met het NNT (Noord Nederlands Toneel) GAS, een locatie-voorstelling over de geschiedenis van de gaswinning in Groningen. We vertellen het verhaal in drie episodes, vanaf de vondst van de enorme gasbel van Slochteren in de 60er jaren tot de aardbevingen die er vandaag de dag het gevolg van zijn.

De Stadsschouwburg Groningen is onze partner op het gebied van marketing, publiciteit en kaartverkoop.

We organiseren een randprogramma over de aardbevings-problematiek en de transitie naar duurzame energie.

GAS zoomt in op de geschiedenis van de aardgaswinning in Nederland vanaf de jaren 60 tot aan nu, en is tegelijk een familiekroniek, over mensenlevens die door de vondst van de gasbel, onlosmakelijk met elkaar verbonden raken.

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Verhaal

Alfred Bergman, assistent geoloog bij de Shell, wordt in 1961 voor proefboringen in Hoogezand gestationeerd. De jonge bodemkundige wordt verliefd op Bette Fennema, dochter van de eigenaar van het hotel waar hij logeert. Bette is verloofd, maar zij blijkt niet ongevoelig voor zijn avances.

Als Bette’s jongere zus Aukje zwanger blijkt te zijn en de baas van Alfred aanwijst als de vader, vluchten de mannen uit het hotel. Bette trouwt met haar verloofde en blijft in Hoogezand wonen. Alfred reist de wereld over, in dienst van de Shell.

Na zijn pensioen vestigt Alfred zich in de buurt van Hoogezand. De oude liefde laait weer op, precies op het moment dat de golf van aardbevingen een aanvang neemt.

Het verleden is het deeg dat gekneed wordt voor het brood dat vandaag op tafel komt (Lenin)

Deel 1

Het stuk speelt zich af in familiehotel Hotel Boelens in Hoogezand-Sappemeer. Begin jaren 60 staat het sleetse hotel ineens in het centrum van de ontwikkelingen rondom de gasboringen. Het is er een komen en gaan van ingenieurs en geologen. Terwijl iedereen probeert een graantje mee te pikken van de enorme vondst, krijgen beide dochters Boelens een affaire met een man van de NAM. Dit zal van grote invloed zijn op de rest van hun leven.

Deel 2

Deel twee van het stuk speelt zich af aan het eind van de zeventiger jaren. Hoewel de welvaart flink gestegen is, mede dankzij het gas, heerst er crisis in het gebied. Fabrieken en scheepswerven worden aan de lopende band gesloten. Onder de leus ‘Groningen geen wingewest’ wordt een Volkscongres georganiseerd in hotel Boelens, met als eis dat een serieus aandeel van de gasbaten in de regio moet worden geïnvesteerd.

Deel 3

Deel drie speelt in het heden. De aardbevingen eisen hun tol. Mensen zijn verwikkeld in slepende procedures om hun schade vergoed te krijgen. Als ook de eigenaren van hotel Boelens vastlopen in een dergelijke procedure, besluit één van hen een daad te stellen.

GAS is een meeslepende familiekroniek gebaseerd op grondige research. Een stuk waarin het maatschappelijke en persoonlijke naadloos in elkaar overgaan. Vanaf het najaar van 2018 speelt GAS ruim twee maanden op locatie in de provincie Groningen. In 2019 is de voorstelling ook elders te zien, onder andere in Den Haag.

Acteurs & personages

Paul Hoes speelt Andries Boelens, hoteleigenaar en vader van twee dochters, Aukje en Bette. Hij hoopt hun charmes te kunnen inzetten om de gasmannen, die in zijn hotel bivakkeren, te verleiden zijn moestuin als boorlocatie aan te wijzen. Als hij van tevoren had geweten wat hij hiermee in gang zet, had hij zich waarschijnlijk wel drie keer bedacht.

Trudi Klever speelt Bette Boelens, oudste dochter van Andries. Na de dood van haar moeder runt ze samen met haar vader het hotel. Ze zorgt voor haar jonge zusje Aukje en is verloofd met Geert Knot, fabrieksarbeider en communist. Ze was vast en zeker snel met Geert getrouwd, als de jonge geoloog Alfred Bergman niet in Hotel Boelens had ingecheckt. Alfred’s komst inspireert Bette om te fantaseren over een avontuurlijk leven, ver weg van Hoogezand, samen met hem.

Stefanie van Leersum speelt Aukje Boelens. Ze is zestien jaar, een nakomertje, dat er niet goed tegen kan om voortdurend door haar zus Bette bemoederd te worden. In een poging voor eens en voor altijd voor vol te worden aangezien verleidt ze gasman Walther Herz om met haar naar bed te gaan.

Maarten Wansink speelt ingenieur Walther Herz. Als blijkt dat Aukje zwanger van hem is, ontvlucht hij hals over kop het hotel, samen met zijn compagnon Alfred.
De vlucht van de mannen doet Bette inzien dat haar droom over een leven met Alfred niet realistisch was. Ze besluit weer met beide benen op de grond te gaan staan en overtuigt haar verloofde Geert dat ze samen de zorg voor het kind van haar zusje op zich moeten nemen.

Dimme Treurniet speelt Geert Knot. Als hij in de jaren 70 zijn baan in de fabriek verliest, wordt hij een van de initiatiefnemers van de Volkscongressen, een maatschappelijke beweging die probeert meer gasgeld richting het Noorden te krijgen. Geert en Bette hebben elkaar gevonden in de strijd tegen het onrecht dat de provincie wordt aangedaan. De congressen worden in hotel Boelens gehouden, dat inmiddels door Bette wordt gerund.

Boris van der Ham speelt Aukje’s zoon Okke, die zich niet kan vinden in de communistische denkbeelden van zijn pleegouders. Tot groot verdriet van Geert en Bette loopt hij weg van huis, om zijn biologische vader te zoeken. Maar de ontmoeting met Herz geeft Okke niet de richting in het leven waarop hij had gehoopt. Hij keert terug naar Hoogezand-Sappemeer, samen met Tanja Vonk, een voormalig junkie die hij in Amsterdam heeft ontmoet (dubbelrol van Stefanie van Leersum).
Met haar runt Okke in 2015 hotel Boelens, als de aardbevingen ook daar de nodige schade veroorzaken.

Paul R. Kooij speelt geoloog Alfred Bergman. Nadat hij samen met Herz in de jaren zestig het hotel is ontvlucht, heeft hij Bette nooit kunnen vergeten. Na zijn pensioen is hij teruggekeerd naar het Noorden. De boerderij die hij heeft gekocht is onbewoonbaar verklaard wegens bevingsschade. Noodgedwongen heeft hij zijn intrek genomen in Hotel Boelens, waar ook Bette nog steeds woont. Alfred voelt zich verantwoordelijk voor wat er als gevolg van de gaswinning in het gebied gebeurt. Samen met Okke besluit hij niet langer mee te gaan in schadeprotocollen en risicopro elen, maar een heldere daad te stellen. Met de hulp van de bejaarde journalist Harm (een dubbelrol van Maarten Wansink), die er na een leven lang verslaglegging achter komt dat hij de situatie rond de gasbel steeds verkeerd heeft ingeschat, proberen ze een de nitieve doorbraak te forceren in de erkenning van de problemen van de Groningers.

Dubbelrol van Maarten Wansink. Bejaarde journalist Harm komt er na een leven lang verslaglegging achter dat hij de situatie rond de gasbel steeds verkeerd heeft ingeschat.

Medewerkers

Tekst: Tjeerd Bischoff
Regie: Jeroen van den Berg
Decor: Ellen Klever
Muziek: Jaap van Keulen

Zakelijke leiding: Judith Huizing
Productie: ntb

Voorstellingen

Artikelen

Sfeerverslag leesvoorstelling Gas festival Hongerige Wolf

By | juli 17th, 2017|Categories: GAS, Nieuws|Tags: , , |

Leesvoorstelling Gas op zaterdag 16 juli 2017 in Hongerige Wolf tijdens festival Hongerige Wolf. In het najaar van 2018 wordt de voorstelling 'Gas' gespeeld in Groningen. Je kunt voor één bedrijf aansluiten of lekker de hele middag [...]